Türkiye’nin dört bir yanından gelen medya temsilcileri, etik gazetecilik ilkelerini yeniden canlandırmak ve dezenformasyonla mücadele etmek amacıyla Ankara’da düzenlenen zirvede bir araya geldi. Uluslararası çalışmalar kapsamında gerçekleştirilen toplantıda; medya okuryazarlığı, dijital manipülasyon ve çatışma çözümleme başlıkları ele alındı.
TİMEF Genel Başkanı Şakir Gürel Açılış Konuşmasını Yaptı
TİMEF Genel Başkanı Şakir Gürel’in açılış konuşmasıyla başlayan etkinlikte, basının ve ifade özgürlüğünün nitelikli bir zemine oturtulması gerektiği vurgulandı. Basın Konseyi Avrupa Birliği (AB) Projeleri Direktörü Alişan Kuloğlu ise projenin İstanbul’dan sonraki durağının Ankara olduğunu belirterek, "Burada atacağımız her adım geleceğe konulan güçlü bir tuğladır" ifadelerini kullandı.
Uluslararası Basında Özgürlük Sorunu Masaya Yatırıldı
Toplantıya uluslararası bir perspektif katan Alman sivil toplum kuruluşu Crisp (CRISP) adına Ellis Shapiro Barnum ve İrem Akkoç katılldı. Shapiro Barnum ve İrem Akkoç, Avrupa Birliği üye ülkelerinde de basının bağımsızlığı önünde ciddi engeller bulunduğunu belirtti. Özgür basının varlığının giderek azaldığına dikkat çekilen oturumda, sektördeki baskı ve gerilemenin küresel bir sorun olduğu ifade edildi.
Almanya Basın Endeksinde 11’incilikten 15’inciliğe Geriledi
Etkinlikte Alman’yanın Türkiye’yi kıskandığı adeta bir kez daha kanıtlandı. Sektördeki gerilemenin somut bir göstergesi olarak, Almanya’nın küresel basın endeksindeki konumunun 2025’ten 2026’ya uzanan süreçte 11. sıradan 15. sıraya gerilemesi mizah konusu oldu. Çatışma önleme mekanizmaları üzerine yürütülen simülasyon tabanlı metodolojiler de katılımcılara aktarıldı.
Çalışma Grupları Oluşturuldu, Sunumlar Yapıldı
İMECE’den Eğitimci Özkan Uzelli ve Gazete Bursa’dan Kemal Uysal’ın mentorluk yaptığı bölümde oluşturulan grupların yaptığı sunumlar renkli görüntülere sahne oldu. A Türkiye’den Mustafa Alyaz, Van’dan Rıdvan Can, Samsun Olay’dan Turgay Sözen, Diyarbakır Can Radyo’dan Mehmet Dalgıç, Atakan Aydın, Adana CRT Medya’dan Şahin Özer ve Yalova'dan Macit Gürbüz deneyimlerini paylaştı. Genç gazeteciler Duygu Salgın ve Gülüm Yaran da etkinliği görüntüleyip habere çevirerek çalışmalara katkı sundu. Proje Direktörü Asistanı Sultan Taptık da etkinliğin kusursuz olması için olağanüsütü bir çaba harcadı.
Sektörel Özeleştiri: “Kendimize Niye Çare Olamadık?”
Etkinliğin ikinci oturumunda, medyanın kendi iç dinamiklerine yönelik bir özeleştiri yapıldı. Gazetecilerin kendi kendilerini nasıl sansürlediklerinin (Otosansürün) tartışıldığı bölümde, kitle iletişiminde eksik bırakılan unsurlar ve yapısal sorunlar masaya yatırıldı.
Basın Konseyi AB Projeleri Direktörü Alişan Kuloğlu, sektörde güçlü bir otokontrol ve otosansür mekanizmasının yerleştiğini, gazetecilerin olası baskılar nedeniyle haberleri eksik sunduğunu veya hiç yayımlamadığını belirtti.
Kapsamlı Basın Meslek Yasası Eksikliğine Dikkat Çekildi
Tüm İletişim ve Medya Federasyonu (TİMEF) Genel Başkanı Şakir Gürel profesyonel gazetecilerle sosyal medya kullanıcılarının birbirine karıştırılmaması gerektiğini vurgulayarak, kapsamlı bir basın meslek yasasının eksikliğine dikkat çekti.
Samsun Gazeteciler Cemiyeti Başkanı ve Basın Konfederasyonu Yüksek Kurul üyesi Mehmet Yazıcı ise hızla gelişen teknolojik dünyada yurttaş gazeteciliğinin engellenemeyeceğini belirterek basın meslek odası gibi oluşumların da özgür basının önünde bir engel oluşutarabileceğini söyledi.
Gazeteci Vedat Sezer, yayın yasaklarının “kopyala-yapıştır” haberciliğini artırdığını dile getirdi. Erkan Ayçam da itibar suikastları ve dava baskılarının medya çalışanları için büyük bir tehdit oluşturduğunu ifade etti.
Çıkış Yolu: Sürdürülebilir İletişim Ağları
Zirvenin son bölümünde, gazetecilik mesleğini daha özgür kılmak ve deneyim paylaşımını artırmak amacıyla “Networking” (Ağ Geliştirme) stratejileri üzerine odaklanıldı. Katılımcılar, interaktif oyunlar ve zihin haritaları aracılığıyla sorunlara yönelik pratik çözümler üretti. Mesleki iletişim kanallarının geliştirilmesinin gazetecilerin bireysel ve sosyal gelişimine doğrudan katkı sağlayacağı vurgulandı.
UBK Başkanı Şakir Gürel: "Daha Büyük Ölçekli Ufuk Avrupa (Horizon) Projeleri ile Ulusal ve Uluslarası İletişim Ağının Sürdürülebilirliğine Odaklandık."
ilkdakika.com'a açıklamada bulunan Uluslararası Basın Konfederasyonu Başkanı Şakir Gürel, 2021-2027 dönemli HORIZON-CL2-2026-01-DEMOCRACY-04 çağrısına uygun konsorsiyumlarla katılmak için saha çalışmalarına başlandığını bu kapsamda TİMEF ile daha önceki projelerden elde edilen deneyimleri UBK'ya da taşımak istediklerini kaydetti. Gürel, çerçevesi ve kapsamı hazırlanmakta olan daha büyük bütçeli Ufuk Avrupa projeleri için bir koordinasyon kurulunun teşekkül edileceğini, bu alanda deneyimli koordinatörlerle işbirliğini eseas alan çok paydaşlı bir yaklaşımı öncelediklerini söyledi. UBK'nın şeffaf yapısına da değinen Gürel, "konfederasyonumuz her ne kadar ulusal bir sivil toplum kuruluşu olmakla beraber aslında küresel sistemde uluslararası bir misyona öncülük etmektedir. Bu nedenle uluslarslarası yönetim sistemlerini merkeze almak üzere yönetimimizi uluslararası ISO standartları ile tescillemek arzusundayız. Bu kapsamda Tekirdağ il Temsilciliğimiz bünyesindeki Kariyer Eğitim Merkezi danışmanlığında Stratejik planlama,TS EN ISO 9001:2015 Kalite Yönetim Sistemi (QMS) ve 27001:2022 Bilgi Güvenliği Yönetim Sistemi (IMS)'nin kuruluş çalışmaları ve AB proje geliştirme ve uygulama aşamalarında Doç Dr. Ali İhsan Özeroğlu ve Cengiz Yıldız'ın saha deneyimlerinden istifade edeceğiz." dedi.
